بررسی عملکرد بازار متشکل ارزی در کنترل نرخ ارز

به گزارش پایگاه خبری امتداد ،بازار متشکل ارزی یک سامانه معاملاتی است که در آن صرافی‌های مجاز و بانک‌ها می‌توانند به صورت شفاف و با نظارت بانک مرکزی، ارز مورد نیاز خود را خرید و فروش کنند. این بازار با هدف ساماندهی معاملات ارزی و کاهش تأثیر سفته‌بازی در بازار آزاد ایجاد شده است.

اهداف تأسیس بازار متشکل ارزی

افزایش شفافیت در معاملات ارزی
کاهش نقش دلالان و واسطه‌ها در تعیین نرخ ارز
تعدیل نرخ ارز و کاهش نوسانات شدید
مدیریت عرضه و تقاضای ارز به شیوه‌ای کارآمد
کاهش فشار بر بازار آزاد ارز و کنترل نوسانات قیمتی

عملکرد بازار متشکل ارزی در کنترل نرخ ارز

1_ کاهش شکاف بین نرخ رسمی و آزاد

یکی از مزایای این بازار، کاهش اختلاف میان نرخ ارز رسمی و بازار آزاد است. با تعیین نرخ ارز به‌صورت شفاف در این سامانه، امکان کاهش نوسانات غیرمنطقی فراهم شده است.

2_تأمین ارز مورد نیاز صرافی‌ها و متقاضیان واقعی

این بازار به صرافی‌ها اجازه می‌دهد تا ارز مورد نیاز خود را با قیمت‌های عادلانه‌تر تأمین کنند و به متقاضیان واقعی عرضه نمایند. این امر باعث کاهش تقاضای غیرضروری و سفته‌بازی در بازار آزاد شده است.

3_کنترل فعالیت‌های سوداگرانه

با ایجاد سازوکارهای نظارتی در این بازار، بانک مرکزی می‌تواند فعالیت‌های سوداگرانه را شناسایی و کنترل کند. این اقدام به ثبات بیشتر در بازار ارز منجر می‌شود.

4_افزایش شفافیت و کاهش التهابات روانی بازار

یکی از عوامل مؤثر بر نوسانات نرخ ارز، جو روانی بازار است. بازار متشکل ارزی با ایجاد شفافیت در معاملات، از ایجاد هیجانات کاذب جلوگیری کرده و به ثبات بیشتر کمک می‌کند.

چالش‌های بازار متشکل ارزی در کنترل نرخ ارز

با وجود دستاوردهای این بازار، برخی چالش‌ها نیز وجود دارد که بر عملکرد آن تأثیر می‌گذارد:

محدودیت عرضه ارز: گاهی بانک مرکزی قادر به تأمین ارز کافی برای پاسخگویی به تقاضا نیست که این موضوع موجب افزایش نرخ ارز در بازار آزاد می‌شود.

مشکلات در دسترسی به منابع ارزی: تحریم‌ها و محدودیت‌های بین‌المللی بر میزان ارز در دسترس بانک مرکزی تأثیرگذار بوده و باعث نوسانات نرخ ارز شده است.

اعتماد عمومی به بازار متشکل ارزی: برخی فعالان اقتصادی هنوز ترجیح می‌دهند معاملات خود را در بازار آزاد انجام دهند که این موضوع از کارایی کامل این بازار می‌کاهد.

آیا بازار متشکل ارزی موفق بوده است؟

بازار متشکل ارزی توانسته است تا حدی به اهداف خود دست یابد و نوسانات نرخ ارز را کنترل کند، اما همچنان با چالش‌هایی مواجه است که نیاز به اصلاح و بهبود دارد. برای افزایش کارایی این بازار، باید سیاست‌های ارزی بانک مرکزی شفاف‌تر شده و میزان عرضه ارز در آن افزایش یابد. در مجموع، این بازار نقش مهمی در ساماندهی بازار ارز داشته اما برای کنترل کامل نرخ ارز، نیازمند تقویت بیشتر است.

خبرنگار : لیلا سلیمانی